Haber: İlker ÇAKAN
Hitit Medeniyetinin dini başkenti olarak bilinen ve ilk defa 1907 yılında Osmanlı arkeoloğu Makridi tarafından kazı çalışması yapılan Çorum-Boğazkale ilçesinde bulunan dünyada örneği olmayan tarihi ören yerimiz Alacahöyük’te 1935’te Büyük Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün emri ve verdiği bir miktar parayla yeniden başlatılan kazılar yıllardır devam etmektedir. Türkiye’nin “ilk milli kazı alanı” unvanına sahip Çorum-Alacahöyük’te, Kültür ve Turizm Bakanlığı himayesinde Ankara Üniversitesince yürütülen arkeolojik kazı çalışmaları devam etmektedir. Alacahöyük’te kazı çalışmalarını yürüten Kazı Heyeti Başkanı Prof. Dr. Aykut Çınaroğlu konuyla ilgili olarak yaptığı açıklamada şunları söyledi;
1835 yılında W.G. Hamilton adlı bir gezgin tarafından ilk defa bilim dünyasına tanıtıldı
“Çorum-Alacahöyük’te Osmanlı Devleti döneminden günümüze kadar uzanan kazı çalışmaları devam etmektedir. Alacahöyük, M.Ö iki binli yıllarda Anadolu’ya göç ettikleri bilinen Hititlerin önemli şehirlerinden birisidir.Alacahöyük 1835 yılında W.G. Hamilton adlı bir gezgin tarafından ilk defa bilim dünyasına tanıtılmıştır. Osmanlı Devleti döneminde Alacahöyük’te ilk kazı çalışması 1907 yılında Rum kökenli Osmanlı Arkeoloğu Makridi tarafından gerçekleştirildi ve kazı çalışması 15 gün sürdü. Alacahöyük kazı çalışmaları uzun süre duraksama yaptıktan sonra 1935 yılında Cumhuriyetimizn kurucusu Mustafa Kemal Atatürk tarafından ve kendisininde verdiği üç lirayla yeniden başlatıldı..Kazı çalışmaları Alacahöyük’te o dönemde başlatılmadan önce arkeolog olmaması nedeniyle Ankara’da iki farklı yerlerde deneme amaçlı kazı çalaışmaları yaptırılmıştır.
Deneme kazı çalışmalarının ardından 1935 yılında Remzi Oğuz Arık tarafından Alacahöyük’te kazıya başlandı. Yapılan ilk kazılarda güneş kursları bulundu.
Çorum-Boğazkale Alacahöyük kazı çalışmaları
Toprağı kazdıkça her türlü yapı ve eser karşımıza çıkıyor
O zamanda ören yerinin üst kısmında bulunan köy, Atatürk’ün emriyle bugünkü bulunduğu ovanın üzerine taşındı. Alacahöyük’te 1940 yılından sonra yavaşlayan kazı çalışmaları, belli aralıklarla 1983 yılın kadar devam etti. 1983 yılında duraklatılan kazı çalışmaları 13 yıl yapılmamıştır. Kültür ve Turizm Bakanlığı 1996 yılında burada kazı çalışmalaraını Ankara Üniversitesine yaptırmıştır. Hitit Medeniyetinin başkenti Alacahöyük’ün sadece % 13-14’de kazı çalışmaları yapıldı. Çorum-Alacahöyük turizme açık bir ören yeridir. Toprağı kazdıkça her türlü yapı ve eser karşımıza çıkıyor.
Yapılan kazı çalışmalarında çıkan en önemli eserler şunlardır; Hitit Güneş Kursları, Kral ve Prens Mezarları. Alacahöyük’te 19 yıl içinde ayrıca üçbinden fazla envanterlik eser çıkarılmıştır.
Bu eserleri Çorum ve Alacahöyük Müzesine teslim ettik. Son 20 günde yaptığımız kazı çalışmalarında da 30’a yakın envanterlik eser bulduk. Alacahöyük’te benimle birlikte; Makridi, Remzi Oğuz Arık, Hamit Zübeyir Koşar, Mahmut Akok olmak üzere toplam 5 kazı başkanı çalıştı.Burada daha 5-6 kazı başkanı eksiktir.”
