Çölyak hastalığı bağırsaklarda sindirimi ve emilimi sağlayan yapıların bozulmasına sebep olan ve bağırsaklarda tahribata sebep olan bir rahatsızlıktır. Çölyak hastası kişilerde gluten içeren besinlere karşı hassasiyet vardır. Gluten buğday, çavdar ve arpada bulunan bir çeşit proteindir. Çölyak hastası kişilerde bağırsaklar bu proteine karşı bir çeşit reaksiyon gösterir, bu reaksiyonlar sonucunda bağırsakta oluşabilen hasar nedeniyle bağırsak faaliyetlerinde de bozulmalar olur.
Çölyak hastalığı her çağda ortaya çıkabileceği gibi genelde çocuklarda 12 aylıkken yetişkinlerde ise 30 yaştan sonra görülür. Hastalığın belirtilerinin bir kısmı kişiden kişiye değişiklik gösterebilirken, genel belirtileri ise şöyle sıralayabiliriz;
Kilo kaybı, kötü kokulu ve açık renkli dışkı, kansızlık, ishal, karın ağrısı, kemiklerde ağrı ve güçsüzlük, kramplar, eklem ağrıları, karında şişlik, çocuklarda gelişim bozukluğu, halsizlik ve sinirlilik.
Çölyak hastalığının tanısı kan testleri ve bağırsak biyopsisi ile koyulur. Çölyak genetik bir hastalıktır, stres ve enfeksiyonlar hastalığın ortaya çıkmasını tetikleyebilir..
Çölyak hastası kişilere uygulanan tedavi glutensiz diyettir. Ayrıca vitamin eksikliğinin eşlik ettiği durumlarda dışardan vitamin takviyesi uygulanır. Çölyak hastalarının yedikleri yiyeceklerin mutlaka glutensiz olması ve hast aların da bu konuda dikkatli olmaları ileride hastalığa bağlı olarak gelişebilen ve hayati açıdan ciddi risk oluşturabilecek diğer hastalıkların önlenmesinde büyük önem taşımaktadır.
