Günümüzde bir çok kişinin hayatını etkileyen bir rahatsızlıktır şeker hastalığı yani diyabet.Üstelik her geçen yıl diyabetli kişi sayısı artmaktadır.Yapılan istatistiklere göre Türkiye’de diyabetli kişi sayısı 3 milyonun üzerinde ve her geçen yıl diyabetli kişi sayısı artıyor.Ülkemizde diyabetli kişi sayısının en yüksek olduğu bölge ise Güney Doğu bölgesi.Peki ya biz toplum olarak diyabet konusunda ne kadar bilinçliyiz?Diyabet gerek tek başına gerekse diğer organlar ve sistemler üzerine olumsuz etkileri ile yaşamı tehdit edebilir.
Şeker hastalığı yani diyabet kan şekerinin yüksekliği ile karakterize kronik metabolik bir rahatsızlıktır.Kan şekeri yani glukoz organ ve dokular için gereken enerjiyi sağlayan temel maddedir ve kan yolu ile hücrelere taşınır.Glukozun hücre içine girebilmesi içinde pankreastan salgılanan insülin hormonuna ihtiyaç vardır.Yani insülin glukozun içeriye girebilmesi için gereken anahtardır.Diyabetli hastalarda işte bu olaylardan aksalık görülür.Diyabet aksaklığın görüldüğü basamağa göre 2 ana gruba ayrılır.
Tip 1 diyabette kişinin kendi bağışıklık sistemi pankreas hücrelerine saldırır ve insülin üretimini yapan hücreleri tahrip eder.Bu durumda insülin üretimi giderek azalır.Tip 1 diyabet genellikle çocukluk çağında kendini gösterir ve tüm yaşam boyu devam eder.
Tip 2 diyabet genelde erişkinleri etkiler. Hücrelerde bulunan insülin reseptörlerine karşı direnç vardır.Böylece hücreler insüline cevap vermez ve glukoz kullanılamaz.Zamanla pankreas tarafından salgılanan insülin miktarındada azalma meydana gelebilir.Sebeplerinin başında ise obezite,stres gelmektedir.
Diyabetin genel belirtileri ağız kuruluğu,sık idrara çıkma, artan açlık hissi,yaraların geç iyileşmesi,ellerde ve ayaklarda hissizlik,kilo kaybı,bulanık görme ve halsizliktir.Diyabette kişinin genetik yatkınlığı,geçirdiği veya şu an var olan hastalıklarıda önemli rol oynar. Diyabet dikkat edilmediği zaman hayatı tehdit edebilir.Beraberinde damar sertliği ,damar tıkanması,yaraların ülserleşmesi,körlük,böbrelerin hasar görmesi gibi ciddi rahatsızlıklarıda getirebilir.
Diyabet teşhisi ise yapılacak testlerle konur.Bu testlerdeki ölçüler Dünya Sağlık Örgütü tarafından belirlenir. Bu testler açlık glukoz testi,oral glukoz tolerans testi ve rastgele bir zamanda yapılan plasma glukoz testi ve hemoglobin A1c testidir.
Tıpkı diğer birçok hastalık gibi diyabetten de düzenli bir beslenme,egzersiz programı ile korunabiliriz.Bunun yanında alkol ve sigaradan kaçınmakta önemli.Diyabetli kişilerse doktorun önerdiği periyotlarda testlerini yaptırarak,kan glukoz düzeylerini düzenli ölçerek ve yine doktor tarafından kendine verilen diyet listesine ve egzersiz programına harfiyen uyarak diyabetin sebep olabileceği ciddi rahatsızlıklardan korunabilirler.Bunun yanında ciltlerini,özelliklede ayaklarını haftada en az iki kere kontrol etmeleri oluşabilecek yaraları önlemeye ve erken tedbir almaya yardımcı olacaktır.Ayrıca diyabetli kişilerin ayakkabı seçimlerini de dikkatli yapmaları ayakta oluşabilecek yaralar için ufak ama önemli bir ayrıntıdır.
